Oyun başına 1 milyon dollardan çox qazanan oyunçular

İdman dünyasında bəzi ulduzlar o qədər yüksək maaş alırlar ki, hər bir oyun üçün 1 milyon dollardan çox qazanırlar. Bu, yalnız futbol, amerikan futbolu və boks kimi idman növlərində mümkün olur, çünki qlobal sponsorluqlar, TV hüquqları və böyük müqavilələr sayəsində idmançılar rekord səviyyələrdə qazanırlar. 2025-ci ildə Forbes jurnalının hesabatına görə, Cristiano Ronaldo kimi ulduzlar illik 275 milyon dollar qazanaraq liderlik edir. Bu məqalədə belə idmançıları araşdırıb, onların qazanclarını və idman sənayesinə təsirini təhlil edəcəyik. Aktual məlumatlar Forbes və digər mənbələrdən əldə olunub.

Qazancın hesablanma metodikası

Oyun başına qazanc hesablanarkən idmançının illik maaşını (müqavilə, bonuslar daxil) mövsüm ərzində oynadığı oyun sayına bölürük. Məsələn, futbolçular adətən 30-40 oyun oynayırlar (liqa + kuboklar), amerikan futbolunda isə cəmi 17 oyun olur. Qazanc yalnız maaşdan deyil, sponsorluqdan da asılıdır, lakin burada “on-field” (sahədəki) qazanclara fokuslanırıq. Forbes hesabatında qazanclar 1 may 2024 – 1 may 2025 aralığında hesablanıb, vergilər və agent haqları çıxılmayıb. Bu, real qazancları əks etdirir, lakin bəzi idmançılar üçün oyun sayı dəyişə bilər (məsələn, yaralanma və ya play-off).

Futbol ulduzları: Ən yüksək qazanclar

Futbolda, xüsusilə Səudiyyə Pro Liqasında, qazanclar rekord səviyyədədir. Liqada hər komanda 34 oyun oynayır, lakin kuboklar və beynəlxalq turnirlərlə bu rəqəm 40-50-yə çata bilər. Burada ən yüksək qazanclar:

• Cristiano Ronaldo (Al-Nassr, Portuqaliya): İllik 275 milyon dollar (sahədəki 225 milyon). 34 oyuna böləndə oyun başına təxminən 6.6 milyon dollar. Ronaldo 900-cü qolunu vurub və sosial mediada rekordlar qırır.
• Lionel Messi (Inter Miami, Argentina): İllik 135 milyon dollar (sahədəki 60 milyon). MLS-də 34 oyunla oyun başına 1.76 milyon dollar. Messi MLS-in gəlirlərini artırıb və Adidasla yeni müqavilələr bağlayıb.
• Karim Benzema (Al-Ittihad, Fransa): İllik 104 milyon dollar (sahədəki 100 milyon). Oyun başına təxminən 2.94 milyon dollar. Benzema Səudiyyəyə keçidindən sonra MLS-ə keçmək istəyini bildirib.

Bu ulduzlar Səudiyyə və MLS kimi liqalarda qlobal investisiyalar sayəsində belə qazanırlar.

Digər idman növlərində ulduzlar

Amerikan futbolu (NFL) az oyun sayına görə (17 oyun) yüksək oyun başına qazanclar verir. Basketbolda (NBA) 82 oyun olur, lakin heç kim 1 milyon dollara çatmayıb – maksimum Stephen Curry-nin 59.6 milyon dolları ilə oyun başına 727 min dollar. Boksdakı Tyson Fury kimi idmançılar nadir döyüşlərlə (1-2 ilə) milyonlar qazanırlar.

• Dak Prescott (Dallas Cowboys, ABŞ, NFL): İllik 137 milyon dollar (sahədəki 127 milyon). 17 oyuna böləndə oyun başına 7.47 milyon dollar. Prescott NFL rekord müqaviləsi imzalayıb.
• Tyson Fury (Boks, Böyük Britaniya): İllik 146 milyon dollar (sahədəki 140 milyon). 2 döyüşlə oyun başına 70 milyon dollar. Fury titulunu itirsə də, Netflix şousu ilə qazanır.
• Joe Burrow (Cincinnati Bengals, ABŞ, NFL): İllik 55 milyon dollar. Oyun başına təxminən 3.24 milyon dollar.

Basketbolda isə Curry, LeBron James (133.8 milyon) və Kevin Durant (101.4 milyon) yüksək qazanırlar, lakin oyun başına 1 milyona çatmayıblar. Beysbolda Juan Soto (114 milyon) 162 oyunda oyun başına 673 min dollar qazanır.

Tendensiyaların təhlili

Son illərdə qazanclar əhəmiyyətli dərəcədə artıb: 2025-ci ildə top 50 idmançı 4.23 milyard dollar qazanıb – rekord. Bu, TV hüquqları, sponsorluq və qloballaşma sayəsindədir. Səudiyyə liqası futbolçuları cəlb edir, NFL isə böyük müqavilələrlə liderdir. Gələcəkdə NBA-da 82 milyon dollarlıq müqavilələr (oyun başına 1 milyon) gözlənilir. Keçən illərlə müqayisədə qazanclar 20-30% artıb.

Tənqid və perspektivlər

Belə yüksək qazanclar idmanda qeyri-bərabərlik yaradır: kiçik klublar rəqabət edə bilmir, fanatlar bilet qiymətlərindən şikayətlənir. Tənqidçilər iddia edir ki, bu, idmanı kommersiyalaşdırır. Digər tərəfdən, ulduzlar idmanı populyarlaşdırır və investisiyaları artırır. Gələcəkdə tənzimləmələr (məsələn, salary cap) ola bilər, lakin qlobal bazar artımı davam edəcək.

Nəticə

Oyun başına 1 milyon dollardan çox qazanan idmançılar idman sənayesinin zirvəsini təmsil edir. Ronaldo, Messi və Prescott kimi ulduzlar rekordlar qırır, lakin bu tendensiya idmanın gələcəyini formalaşdırır. 2025-ci il məlumatları göstərir ki, qazanclar artmaqda davam edəcək, lakin bərabərlik vacibdir.

Mənbələr: Forbes (2025), ESPN, Statista. Məqalə 14 iyul 2025 tarixinə aktualdır.